در پايان كتاب گويد « 1 » : « اين بود كه گفتيم قصهء عاشقان روحانى و ربّانى ، اى عبهر صفت چشم تو ، سر افعال در روى تو ، سحر غمزهء جادوت عاشقان موحّد را هاروت و ماروت ، عشق تو مركز فلك لايزالى است ، اگر چه در ان عشق عاشقان را از حدثان هزار ناله و زاريست . » مزاياى كتاب عبهر العاشقين چند مزيّت دارد : 1 : يكى از متون فارسى قرن ششم است ، و همهء متنهاى فارسى پيش از حملهء مغول مغتنم و قابل توجه است « 2 » . 2 : يكى از نخستين كتابهايى است كه در عشق صوفيانه و جمال‌پرستى به فارسى تأليف شده « 3 » . 3 : درين كتاب شيخ روزبهان كمتر به تتبع و اقتفاى پيشينيان پرداخته ، و بيشتر افكار عالى عرفانى و واردات قلبى خود را بيان كرده است . 4 : براى فهم آثار عرفايى نظير عطّار ، مولوى ، عراقى ، اوحدى كرمانى و حافظ مطالب كتاب حاضر بسيار ضرورى است . اينك بذكر مطالب مختلفى كه در طىّ كتاب مورد بحث و گفتگوى مؤلف قرار گرفته ، مىپردازيم . خدا روزبهان عبهر العاشقين را در حمد خدا اين‌چنين آغاز كند : « الحمد للّه الذى استأثر لنفسه المحبة و العشق فى ازليته ، و تجلّى بهما من ذات القدم لارواح المحبين و اسرار العاشقين ؛ و كشف بهما حجب

--> ( 1 ) - ص 147 . ( 2 ) - رك . مقدمهء علامه قزوينى بر چهار مقاله ( چهار مقاله و تعليقات باهتمام نگارنده . كتابفروشى زوار . تهران 1333 - 5 ص چهار ) . ( 3 ) - اساسا بنياد كتاب بر عشق و محبت است . مؤلف در فصل چهارم ( از ص 40 ببعد ) انواع عشق را شرح مىدهد .